Cái đẹp mà tôi từng theo đuổi suốt 14 năm hóa ra là thứ tôi chưa bao giờ thực sự hiểu

Tôi đã chạy theo bao nhiêu phong cách suốt hơn chục năm qua: tói giản, Indochine, Japandi. Tôi từng tư vấn cho một căn biệt thự 300m2 ở Tây Hồ với chi phí nội thất lên tới 4,2 tỷ đồng. Nhìn ảnh chụp thì đẹp mê ly, nhưng chủ nhà than phiền rằng họ phải đuổi con cái ra ngoài mỗi khi khách đến vì sợ làm xước sàn đá. Một căn hộ khác tôi thiết kế theo kiểu Japandi, toàn đồ gỗ óc chó nhập khẩu, giá trị lên tới 800 triệu cho 90m2, thế mà sau nửa năm, họ gọi tôi than rằng chẳng dám đụng vào thứ gì. Tôi chợt hiểu mình đang làm nhà để chụp ảnh chứ không phải để người ta sống. Những căn nhà 'chuẩn đẹp' ấy, nhìn ảnh thì ai cũng xuýt xoa, nhưng bước vào sống thử một tuần là thấy bất tiện vô cùng. Căn bếp thì quá xa phòng khách, hành lang tối om chẳng có lấy một cửa sổ, nhà vệ sinh thì thiếu hẳn chỗ treo khăn mặt. Tôi cứ nghĩ mình là chuyên gia, hóa ra tôi chỉ là một thợ vẽ khéo tay mà thôi.

Người thợ gạch nói với tôi một câu khiến tôi xấu hổ

Ở một bãi phế liệu ngoại ô Hà Nội, tôi đang cúi xuống kén từng viên gạch đỏ ố màu, thì một bác thợ xây già ngồi bên cạnh nhìn tôi cười khảy. Ông cụ nói: 'Nhà của cháu chắc không có ai già cả, nên cháu chỉ nhìn màu thôi chứ không nhìn vết mòn.' Nghe xong tôi đứng hình mất mấy giây. Đúng vậy, tôi đã bỏ qua thứ quan trọng nhất của một viên gạch cũ. Vết mòn trên bậc thềm, vết xước trên tay vịn cầu thang, vết ố vàng trên tường bếp — chính những thứ đó mới làm nên hồn của một ngôi nhà. Tôi ngồi nghĩ lại toàn bộ khái niệm 'nét đẹp trường tồn' trong kiến trúc. Tôi quyết định đem bài học này áp dụng ngay cho căn nhà 60m2 của ông khách hôm sáng. Thay vì mua gạch men cao cấp giá 400 nghìn một mét vuông, tôi chọn gạch đất nung cũ chỉ 80k một mét, nhưng tôi dặn thợ ốp làm sao giữ được lớp rêu phong. Mỗi viên gạch có một vết mòn riêng, chẳng viên nào giống viên nào, điều mà chẳng một showroom nội thất nào bán được.

Khi tôi ngừng vẽ bản vẽ 3D, khách hàng bắt đầu kể cho tôi nghe về cuộc đời của họ

Tuần làm việc thứ hai, tôi quyết định thay đổi cách làm việc. Tôi không mở máy tính, không trình chiếu phối cảnh 3D, mà cứ ngồi uống trà với ông khách ngay trong căn nhà cũ của ông ấy. Ông ấy kể cho tôi nghe về cây ổi trước sân, về cái giếng khơi mà ông từng té xuống hồi 6 tuổi, về mảnh sân gạch nơi ông ngồi sửa xe đạp cho con gái. Tôi chẳng còn nghĩ đến chuyện phong cách gì nữa, tôi chỉ ghi chép lại những kỷ niệm đó. noi that cùng, tôi tận dụng chính những cánh cửa gỗ cũ, đống gạch than hồng, cả cái khung cửa sổ đã mục để dựng nên không gian mới. Chi phí vật liệu tái chế chỉ hết 27 triệu, trong khi mua đồ mới cùng loại thì phải 140 triệu. Khoản tiền chênh lệch đó, tôi dồn cả vào hệ thống chiếu sáng, mua mấy bộ đèn thả trần đan bằng mây tre, và đặt một bộ bàn ghế gỗ mít theo kích thước riêng. Kết quả là căn nhà chẳng giống một mẫu nào trên mạng cả, nhưng nó y hệt những gì ông khách kể cho tôi trong mấy buổi uống trà.

Căn nhà 60m2 hoàn thành và bài học tôi rút ra cho tất cả những lần thiết kế sau

Hôm nghiệm thu là một chiều cuối tuần, ông khách dẫn vợ và hai đứa con tới. Con gái lớn chạy thẳng vào góc bếp, ôm chầm lấy cái tủ gỗ cũ của bà ngoại. Vợ ông đứng lặng ngoài bậc thềm, mắt rơm rớm. Hàng xóm bu lại xem, ai cũng đoán chắc nhà này tốn cả tỷ. Ông khách cười đáp: 'Tôi chỉ tiêu có 98 triệu'. Nghe câu đó, tôi rút ra được một bài học lớn: một ngôi nhà đẹp chưa chắc là ngôi nhà đắt nhất, mà là ngôi nhà biết ôm lấy kỷ niệm và nếp sống của người ta. Từ đó trở đi, tôi áp dụng ba nguyên tắc cho tất cả các dự án. Thứ nhất, tôi luôn hỏi khách về những kỷ niệm buồn vui trong nhà cũ. Thứ hai, tôi tự đo đếm không gian luồng di chuyển thực tế của từng thành viên. Thứ ba, tôi dành tối thiểu 30% ngân sách cho những chi tiết mà người ta có thể cầm, sờ, chạm vào. Ngồi viết những dòng này, tôi vẫn nhớ ánh mắt ông khách lúc bước vào căn bếp, như thể vừa gặp lại người bạn cũ sau hai mươi năm. Nếu bạn đang có ý định làm mới tổ ấm của mình, tôi chỉ muốn hỏi bạn một câu thôi: bạn đã dành bao nhiêu thời gian để lắng nghe chính căn nhà mình đang sống?

Thứ khách hàng gọi là đẹp không bao giờ là đủ

Tôi nhớ mãi một gia đình trẻ ở Cầu Giấy hồi tôi còn làm việc theo lối mòn cũ. Họ khen chê liên tục 5 bản vẽ chỉ vì không hài lòng về màu sơn. Lúc đó tôi bực lắm, cho rằng khách hàng thiếu kiến thức thẩm mỹ cơ bản. Cơ mà khi tôi bước vào căn nhà chưa có gì của mình, tôi nhận ra mình cũng chẳng khác họ là bao: tôi cứ ám ảnh tỉ lệ vàng, màu chuẩn, phong cách thời thượng nhưng chưa từng hỏi ngôi nhà đó sẽ chứa đựng những nếp sống nào. Thứ khách hàng vẫn gọi là đẹp thường là một bức ảnh trên mạng, còn điều họ cần lại nằm trong từng bữa cơm, giấc ngủ mà tôi đã bỏ qua quá lâu. Bài học đầu tiên của tôi là: đừng bao giờ mở lời bằng màu sắc, hãy hỏi về nếp sống của họ. Màu tường hoàn toàn có thể sửa lại còn nếu bố trí sai hay sự riêng tư bất ổn thì phá bỏ làm từ đầu tốn kém gấp nhiều lần cả công sức lẫn tiền bạc. Và câu chuyện #keyword# của tôi bắt đầu từ đó.

Tôi đã vứt bỏ toàn bộ bản vẽ ban đầu và ngồi im trong nhà 1 tuần

Sau cái đêm ngồi khóc giữa nhà trống, tôi quăng hết đống bản vẽ khởi đầu vào sọt rác và bắt tay vào việc mà bạn bè nghề nghiệp cho là dở hơi: ở lỳ trong căn nhà chưa có đồ đạc suốt một tuần. Ngày đầu tôi chỉ ngồi ở phòng khách nhìn ra ban công và ghi chép chính xác khung giờ nắng của mỗi phòng. Tôi nhận ra phòng ngủ chính hứng nắng gắt gao từ 2 giờ đến 5 giờ chiều, nghĩa là nếu kê giường theo kiểu mình vẫn hay vẽ thì đúng 3 giờ sáng hôm sau tôi sẽ thức giấc vì nóng. noi that tối tôi mở toàn bộ cửa sổ và lắng nghe tiếng ồn: tiếng chó sủa trong ngõ, tiếng còi xe phố lớn, tiếng nhạc ồn ào của quán bên dưới. Tôi ghi chép tất cả vào một cuốn sổ tay và nhận ra bản vẽ cũ của mình chẳng khác gì một bức tranh: đẹp trên giấy nhưng không hề tính đến nắng, gió hay tiếng ồn. Hết bảy ngày đó, tôi có một bảng số liệu rõ ràng: phòng khách có nắng sáng 7h đến 10h, bếp hứng gió đông nam, ban công chịu gió tây bắc chiều muộn. Các con số đó mới là thứ quyết định tôi đặt bếp, kê giường ra sao, chứ không phải xu hướng nội thất trên tạp chí. Một ngôi nhà đẹp thực sự phải khởi nguồn từ những dữ liệu vô hình ấy chứ không phải từ việc mua nội thất cao cấp.

Nhà đẹp bắt đầu từ những thứ vô hình như mùi thức ăn và tiếng nước chảy

Có thể bước ngoặt quan trọng nhất lại đến khi tôi tự tay thiết kế phòng bếp của nhà mình. Tôi từng quan niệm bếp chỉ cần đẹp và thật nhiều tủ, thế mà sau ba ngày nấu thử ở căn nhà của mình, tôi phát hiện ra một chuyện mà chẳng sách vở nào dạy: mùi thức ăn từ bếp bốc thẳng vào phòng ngủ nếu bếp nằm gần cửa sổ phía đông. Tôi làm thử một nồi cá kho ở ba vị trí khác nhau trong 3 ngày, và đến ngày thứ ba tôi tìm ra hướng gió mùa hè thổi vào làm mùi cá bay nguyên vào phòng ngủ. Tôi ngồi trong bếp, vừa ăn cơm vừa nghĩ rằng bao nhiêu năm vẽ bếp cho khách tôi chưa một lần đoái hoài đến mùi đồ ăn. Tiếng nước chảy cũng là một thứ tôi chỉ nhận ra khi ở nhà riêng: ban công phía tây có đường ống nước chảy róc rách mỗi khi tầng trên xả khiến tôi không thể ngủ trưa nếu kê giường gần đó. Thế nên tôi chuyển sang quan điểm: nhà bếp đẹp phải là nơi không đầu độc phòng ngủ bằng mùi thức ăn, phòng ngủ tốt là phòng ngủ không bị tiếng nước và tiếng ồn quấy rối. noi that thứ vô hình như mùi, như tiếng ấy mới chính là thứ làm nên cảm giác muốn về nhà của bạn. Nội thất xa xỉ không thể cứu một ngôi nhà xếp đặt sai hướng gió còn một vài thay đổi nhỏ về hướng bếp, chỗ cửa sổ đủ sức làm cuộc sống trong nhà dễ chịu lên trông thấy.

Giờ tôi thiết kế nhà cho khách hàng bằng cách hỏi họ về những thói quen xấu nhất

Sau khi xong xuôi căn nhà của bản thân, tôi đổi toàn bộ cách thức làm việc của mình. Tôi không còn hỏi khách thích phong cách ra sao, tôi hỏi họ về những thói quen xấu nhất. Tôi nhớ một chị khách ở Long Biên, khi tôi hỏi chuyện rằng chị có phải người hay ngủ nướng mỗi cuối tuần không, chị cười xòa: “sao anh hỏi kỹ thế”, nhưng rồi chị kể lể chuyện sáng chủ nhật nào cũng ngủ tới 10 giờ. Từ đó tôi làm phòng ngủ cho chị với rèm cản sáng 3 lớp và xoay giường về hướng không bị nắng sớm quấy, còn phòng khách thì tôi đẩy hết ánh sáng vào để bù lại. Lại một anh khách khác ở Bắc Từ Liêm thì thừa nhận mình hay vứt đồ lung tung lên ghế, không đời nào chịu cất gọn vào tủ. Tôi chẳng trách móc gì anh ta, tôi làm một chiếc ghế dài ngay cạnh cửa phòng ngủ có móc treo sẵn, để chỗ vứt đồ đó trở thành nơi cất đồ có chủ đích. Và kể từ đó nhà anh ấy lúc nào cũng sạch sẽ gọn gàng mà không cần một ai phải nhắc anh cất đồ. Thật ra là, thiết kế nhà đẹp không bắt đầu từ bản vẽ mà bắt đầu từ việc thừa nhận bạn là ai, bạn sống thế nào. Khi bạn có ý định thiết kế nhà riêng, tôi muốn gửi bạn một lời khuyên duy nhất: đừng mở điện thoại tìm mẫu nhà đẹp, hãy ngồi im trong căn nhà hiện tại của bạn một tuần và chép lại những điều khiến bạn khó chịu nhất mỗi ngày. Chắc chắn bạn sẽ giật mình khi nhận ra lời giải nằm ngay trong những bực dọc hằng ngày.

Thứ bố mẹ tôi cần không phải là bếp đẹp

Lúc thiết kế bếp đúng chuẩn đương đại gồm đảo bếp, đèn chiếu sáng led, mặt đá hoa cương, nhìn như ảnh trên tạp chí. Ấy vậy mà lúc về thăm, bố mẹ tôi chỉ sử dụng một khoảng nhỏ để thổi cơm, toàn bộ thời gian còn lại họ ngồi ở hiên, ngoài sân. Tôi thử quan sát và ghi chép một cách tỉ mỉ: bố mẹ tôi dành 80% thời gian cho sân và hiên, chỉ 15% cho bếp, còn phòng khách chỉ 5%. Lúc đó tôi nhận ra mình đã vẽ theo công năng lý thuyết, không dựa trên thói quen thực tế của người già. Có lần tôi hỏi mẹ sao không vào bếp cho mát, mẹ tôi trả lời bếp kín quá, ngồi một mình buồn. Tôi nghe mà đứng hình. Người già cần không gian mở, cần nhìn thấy cây, thấy hàng xóm, phải cảm nhận được nhịp sống xung quanh. Tôi đã lầm khi làm bếp quá kín để chống khói và mùi, mà bỏ quên nhu cầu giao tiếp của người già. Bây giờ cứ nhận thiết kế nhà cho người già, tôi đều ưu tiên khoảng hiên rộng, sân thoáng, bếp đặt gần cửa sổ.

Đèn trong nhà người già cần được tính toán khác

Một trong những lỗi lớn nhất là dùng đèn LED trắng 6500K cho cả căn nhà vì tôi nghĩ càng sáng càng tốt cho mắt người lớn tuổi. Tôi đã lầm to. Bố mẹ tôi than chói, phải tự mua chụp đèn vải sẫm để dịu bớt. Tôi bắt đầu tìm hiểu và nhận ra thị lực người già rất khác: họ cần ánh sáng dịu, màu vàng ấm áp, không tương phản mạnh, và đèn cần đặt thấp chứ không phải cao trần. Tôi đã phải thay 7 bóng đèn cho bố mẹ, chuyển từ trắng sang vàng 2700K, đồng thời hạ thấp đèn ở khu ngồi đọc sách. Thực tế là người già sợ bóng tối nhưng lại không chịu được sáng gắt. Họ cần nhiều lớp ánh sáng ở nhiều mức độ khác nhau: đèn tổng mờ trên trần, một đèn cạnh giường, đèn cạnh ghế ngồi, mỗi cái gắn công tắc riêng để họ không phải đi lại nhiều. Điều buồn cười là những kiến thức này tôi có thể học từ năm thứ 3 , vậy mà suốt 14 năm tôi chỉ vẽ theo cảm xúc thẩm mỹ mà quên mất người ở trong nhà. Nếu bạn đang thực hiện thiet ke nha dep cho người cao tuổi, hãy ghi nhớ ánh sáng không cần đẹp, cần an toàn.

Lối đi và sân đã dạy tôi bài học lớn

Bố tôi ngã một lần ở bậc tam cấp vì tôi thiết kế bậc cao 15cm cho đúng chuẩn đẹp, nhưng với người già chân yếu, bậc nên là 10cm và phải có tay vịn. Từ sau vụ ngã đó, tôi quan sát tỉ mỉ hơn lối đi, sân gạch. Bố mẹ tôi thích ngồi ở sân hơn phòng khách vì sân gần đất, gần cây, và hàng xóm ghé qua chơi ngồi luôn được. Tôi thiết kế lối đi rộng 1.2m cho đúng chuẩn hình học, nhưng bố mẹ tôi toàn đi sát tường, và họ cần lối vòng để tránh góc nhà. Điều quan trọng nhất là tôi đã phải đập bỏ bồn hoa trang trí để làm lối thẳng từ cổng vào hiên. Ban đầu tôi tiếc lắm vì bồn hoa đó đẹp, nhưng nhìn bố đi lại thoải mái, tôi hiểu giá trị thật sự. Nhà cho người trẻ có thể linh hoạt, đổi mới liên tục, nhưng nhà người già cần sự ổn định, lặp lại, quen thuộc. Mỗi công trình phá đi làm lại tôi đều tốn tiền, tốn thời gian, nhưng mất nhiều hơn là sự an toàn của chính người thân mình. Từ đó tôi rút ra nguyên tắc: với người già, lối đi phải ngắn nhất, không có chỗ nào trơn, bậc phải đều nhau, và phải có chỗ bám ở mọi đoạn đường.

Bài học cuối cùng về những chiếc ghế nhựa

Trải qua mọi chuyện, tôi hiểu ra rằng nhiều năm qua tôi thiết kế nhà cho khách theo ảnh Pinterest, ảnh catalogue, mà quên mất câu hỏi cơ bản: người ta sẽ sống ra sao sau khi tôi bàn giao chìa khóa? Tôi nhớ có một gia đình trẻ mua nhà mà tôi thiết kế tối giản, nhưng sau 2 năm họ chất đầy đồ, mọi thứ trở nên chật chội. Họ không có lỗi, lỗi là ở tôi vì tôi không để dành chỗ trống cho sự bề bộn của cuộc sống thật. Làm thiet ke nha dep không phải là tạo ra bức tranh mà là tạo ra khung cho cuộc sống tự vẽ tiếp. Từ sau căn nhà 60m2 của bố mẹ, tôi bắt đầu tập lắng nghe khách hàng nhiều hơn, vẽ không chỉ theo yêu cầu, mà theo nếp sống hàng ngày của họ. Tôi hỏi những câu tưởng chừng ngớ ngẩn: có hay ăn lẩu không, có nuôi chó không, bà có hay ngồi một chỗ cả buổi không. Những căn nhà tôi làm sau đó dù không đăng tạp chí, nhưng được chủ nhà yêu thương hơn. Bây giờ mỗi lần về quê thăm bố mẹ, nhìn họ ngồi trên ghế nhựa giữa sân, tôi không còn cảm thấy khó chịu nữa. Tôi chỉ ước gì tôi hiểu điều này sớm hơn để không phải làm đi làm lại cho đến tận bây giờ. thiet ke noi that dep bạn sắp thiết kế nhà cho bố mẹ, hãy thử ngồi xuống chiếc ghế nhựa của họ, nhìn ra sân, ra vườn, rồi mới mở bản vẽ. Bạn sẽ thấy mọi thứ rõ hơn trước khi vẽ bất kỳ đường nét nào.

Tôi từng vẽ nhà theo tỷ lệ vàng đến mức quên mất tỷ lệ của con người

Khi tôi còn trẻ và đầy nhiệt huyết, tôi mê mẩn những thiết kế có cấu trúc chuẩn mực. Có lần tôi thiết kế một căn nhà mẫu với hành lang rộng rãi 1m2, tưởng chừng ấy là một thông số hoàn hảo. Nhưng khi bàn giao, người mua bắt buộc len qua ghế sofa mỗi lần mang đồ uống vì không có chỗ đặt đồ. Tôi tính toán chiều cao lan can đúng quy chuẩn xây dựng, bậc thang đúng công thức, vậy mà không ai bước lên. Buồn cười nhất là, tôi phát hiện ra sau nhiều năm, gia đình họ hay quây quần nơi góc bếp thay vì phòng khách với ghế sofa đắt tiền. Hóa ra tôi sai khi đặt vẽ đẹp lên trên sự tiện nghi. Tôi nhận thấy rằng một bản vẽ đẹp trên giấy chưa bao giờ đồng nghĩa với một ngôi nhà đáng sống. Sau lần đó, tôi thay đổi phương pháp. Tôi thử đặt ra những câu hỏi lạ: thay vì 'bạn muốn nội thất hiện đại hay cổ điển', mà là 'mỗi sáng thức dậy, bạn cần gì nhất'. Những câu trả lời đó mới là nền móng của một ngôi nhà sống động.

Bài kiểm tra 5 giây mà tôi áp dụng cho mọi bản vẽ hiện tại

Từ trải nghiệm đắt giá đó, tôi đúc kết một cách kiểm tra đơn giản mang tên “bài kiểm tra 5 giây”. Nguyên tắc chẳng có gì cao siêu: tôi đặt thiết kế ngay dưới chân mình, hình dung mình là đứa bé lên bốn hoặc một cụ già 70 tuổi đi lại từ không gian này sang không gian kia. Tôi đặt câu hỏi: đường chạy của trẻ có bị cản không, họ có điểm tựa nào không, liệu có chỗ nào nguy hiểm. Áp dụng vào thực tế, tôi từng điều chỉnh giảm độ cao của kệ tivi 10 phân – nghe có vẻ chẳng đáng kể – nhưng đứa trẻ trong nhà không còn phải kiễng chân với đồ trên kệ nữa. thiet ke noi that dep lần tôi dời cửa lùa 20 phân, nghe thì vô nghĩa, nhưng người mẹ già ở đó không còn vấp mỗi khi qua hơn hẳn. Cách kiểm tra đó không tốn thời gian nhưng giúp tôi tránh vô số lỗi. Ngày nay, mỗi khi chuẩn bị hoàn thiện thiết kế, tôi luôn dành 5 giây để hình dung toàn bộ chuyển động. Tôi bất ngờ vì cách kiểm tra ấy đã làm thay đổi triệt để cuộc sống hàng ngày của gia chủ.

Vật liệu đắt tiền không làm nên nhà đẹp mà là khoảng trống để gia đình tự vẽ cuộc sống

Người ta vẫn thường quan niệm nhà đẹp phải gắn với vật liệu cao cấp. Tôi từng chứng kiến một căn biệt thự ốp toàn đá cẩm thạch, hệ thống đèn chùm nhập khẩu, thế mà họ chỉ thích ngồi trong phòng ngủ. Trong khi đó, tôi nhớ một khách hàng từng đập bỏ bức tường phòng khách làm một cái sân nhỏ 2m2, trồng một cây khế. Điều xảy ra tiếp theo làm tôi ngạc nhiên: góc sân 2m2 ấy thành nơi tụ họp đông vui nhất. Bà cụ ngồi đó sơ chế thức ăn, cậu con trai ôn bài dưới bóng khế, vợ chồng họ uống trà buổi chiều. Còn ngôi nhà toàn đá cẩm thạch nọ trở thành nơi trưng bày hơn là nơi ở. Qua chuyện đó tôi hiểu: thẩm mỹ không nằm ở chất liệu mà nằm ở chỗ trống để gia đình tự điền vào. Tôi luôn nói với khách hàng: hãy để dành 5-10% diện tích không cần trang trí gì cả. Đó là nơi bọn trẻ sẽ chơi trò trốn tìm, là góc người già thư giãn, là nơi bạn sẽ đặt bất cứ thứ gì bạn yêu. Trong #keyword#, tôi e ngại nhất là những căn nhà chật chội đồ đạc đến mức không còn chỗ cho hơi thở.

Nhà đẹp nhất là nhà có góc cho một người khóc mà không ai biết

Có một yếu tố tôi luôn nhắc thường bị bỏ quên trong thiết kế nhà ở chính là không gian riêng tư tuyệt đối. Tôi từng thêm vào một góc ngồi cạnh cửa sổ trong phòng master cho một cặp vợ chồng trẻ. Thoạt tiên họ không rõ tác dụng của góc đó. Tôi mỉm cười bảo họ cứ giữ nguyên. Khi được sáu tháng, họ gọi điện cảm ơn tôi vì bé gái tuổi teen hay lủi thủi ra góc đó mỗi lúc chuyện buồn. Nó chẳng nói với ai tại sao, nhưng có một góc để ngồi một mình đủ an toàn để khóc mà không ai thấy. Sau chuyện đó, tôi rút ra: một thiết kế nhà chỉ đạt yêu cầu khi có ít nhất một góc như vậy trong mỗi phòng ngủ. Tôi không nhắc tới phòng thờ hay thư phòng, mà là góc nhỏ kê vừa một người, nhận được sáng ban ngày, đủ lặng để nghe bản thân. Người lớn cũng cần chỗ đó: để sau ngày làm việc mệt mỏi, họ có thể ngồi xuống mà không phải giải thích. Ngày nay, khi hoàn thành mỗi thiết kế, tôi soát lại kỹ lưỡng xem không gian có chỗ nào cho sự cô đơn tá túc không. Nếu thiếu chỗ đó, ngôi nhà vẫn còn dang dở. Do đó, lúc bạn hình dung mái ấm của mình, đừng chỉ chăm chú vào vẻ bề ngoài. Hãy đặt câu hỏi: nó có nơi nào để tôi thở không. Vì một mái nhà thật sự có nghĩa là nơi mọi cảm xúc đều có chỗ đứng. Đó là điều tôi muốn các bạn mang theo khi chuẩn bị xây dựng mái ấm của mình.